Tsi ka ing ke ǁxung nǀ’ui ke ǁauhǁauh kxaosing ng hi sing Deve mhelili ǁ’ang nǁang-asi.
ǀAm yae khe wa 24 Juli 2025 Sol Plaatje Universiti ǁauhǁauh kxaosing ke tsi-a !Xuhn he ke Khwe tju ǀ’ho kxaosing ke Platfontein, yae ǁu-a Kimberley !’uli. Ta yae ke ǂahn tsi ka ing khe wa Dean, Prof Boitumelo Diale he ke Prof Dipane Hlalele, Dr Tony Mpisi he tci ke Dr Kevin Teise ta hi he ke tju ǀ’ho kxaosing ha nǀ’ui ǁkae ng o djala tju ǁkao gǁaohmhe ta ǁkae-a khoesi hi ha nǀ’ui ǁkae ta n!ung gǁahm-a u tju ǁkao gǁaohmhe he ke tci kae hi ǁu-a nǀovatu-a ǁauhǁauh (T’e).
Ta hi ke !ho ǁkae nǂava Kaoxa Sabao yae wa !Xuhn he ke Kaoxa Matamu yae wa Khwe wa, ke !Xunkhwesa ǁeh ǁkae-a khoe Skola koe’e ǂAhn kxao Ms Mumtaaz New ke !’hain ya ǂ’han he ke nǀuih hi. Ta ǁang kxoi nǁa’ansi ke u-a tci kae hi tcu ha nǀ’ui ǁkae ǂoa, ta !oeh kxaosing ke n!ung-a nǂaih-a hi ke tci hi ǁu-a nǀ’ui ǂoa ta ke sing ǁauhǁauh neh khoan ma ka hing tju ǀ’ho kxaosing ha tu.
Kaoxa ke nǂahng tih kae gea tju ǀ’ho, ke ǂ’oihsihngǀuhm hi kula tci nǀui, ke ǀuhng kae koe ha ǀuhng-a, he ke tcidesing mhelili hi e ki gǁ’a g!u. N!auhsing tsa wicese ke nǂahng tci kae ǁauhǁauh ha o djala ǂoa sa tci ǀxoah ke hi ǀxoahsing.
Ta ka nǁa’ansi kae dju ke sing he ka hing dju ha nǀ’ui ǁkae-a wa, tci ǁehǁeh ke hi ǁauh-a ta dju ha nǀ’ui nǂava tju ǀ’ho ǁauh kxaosing ta thali kae wa n!ang nga dju ha ǀah !ahng, ta dju ha nǀ’ui nǂava Wikon!oleǀ’homa ǂAhn Kxao
hi e wa ǁauhǁauh wi. Deve mhelili ǁ’ang nǁang-asi wa tci kae ha n!ung ǂahn ka ǀ’e, he ke hi e ha ǁauh hi ng sihng o hi u ǁauh !an hi ǀ’e ke deve mhelili ǁ’ang nǁang-asi kae ǀ’huin n!ung he tci nǀui kula.
Ta !oeh kxaosing ke nǂum ǂ’ang ke kae hi tsi ke !ho nǂava Kaoxa tsa, tju ǀ’ho kxaosing he ke nǀ’ui kxaosing gesing. Ta hi ha tu ng ǁauhǁauh o djala ke ǀ’e ng tju ǀ’ho kxaosing gǁahm.
Ta tsi ka ing u fa koe’e dju ke u-a Deve mhelili ǁ’ang nǁang-asi ǁkae-a khoesi khuna ta ke nǂahng ke dju u ha divi. Ta !oeh kxaosing ha djoe ǁhama khoe-a ke Kaoxa tsa wicese he ke sa gǁaoh-a tsa, he ke Ms Newman ke kae hi ke o n!o’o-a ǀah dju ke ǂoaa ya ing he hi ke ǀah !ahng ke toloka ke ǁu ke ǁang-a ka ke Afrikaans, !Xuhn thali he ke Khwedam.
Translated from English to !Xuntali: Martha Mangumbu
